Available Translations:

Llwybrau i ddefnydd cynaliadwy o dir yng Nghymru

Mae gan Lywodraeth Cymru targedau uchelgeisiol i gyrraedd Net Zero ac hefyd i gwrthdroi colledion bioamrywiaeth a chefnogi economiau lleol. I archwilio llwybrau eraill I gyrraedd y nadau hyn, wnaethom nhw gweithio yn agos gyda ni i leihau fersiwn y DU o fodel system bwyd a defnydd tir rhyngwladol, y gyfrifiannell FABLE (Bwyd, Amaethyddiaeth, Bioamrywiaeth, Defnydd tir ac Ynni) i'w deilwra i'r cyd-destun Cymreig.

Wnaethom ni ddefnyddio’r gyfrifiannell FABLE i archwylio pedair llwybr: dau yn cynrychioli parhad neu fân welliannau i'r sefyllfa bresennol, a ddwy dull arall i cynaladwyedd yn seiliedig ar naill ai dull Creu Cynefin neu Rhannu Tir. Mae Creu Cynefin yn rhagdybio gwelliannau uchelgeisiol mewn cynhyrchiant cnydau ac anifeiliaid i ryddhau tir ar gyfer natur, fel mae’n modelio yn yr adroddiadau Pwyllgor Newid Hinsawdd y DU, ac mae Rhannu Tir yn anelu at gyflawni amcanion lluosog ar yr un tir, sy’n cyd-fynd yn well â’r defnydd tir penodol a’r cyd-destun polisi yng Nghymru, gyda’i hardaloedd mawr o dir pori garw ar yr ucheldir.

Mae’r adroddiad hwn yn cyflwyno’r canfyddiadau o fodelu’r pedwar llwybr hyd at 2050. Mae’n dangos pwysigrwydd cymharol dietau iach, lleihau gwastraff bwyd a gwelliannau cynhyrchiant amaethyddol o ran cyrraedd targedau hinsawdd a bioamrywiaeth. Mae hefyd yn ymchwilio i bwysigrwydd tybiaethau ynghylch cyfran y pori ar laswelltir ddwys neu arw, a’r gyfran o goedwigoedd newydd sydd wedi’u dylunio i gefnogi cadwraeth bioamrywiaeth.

Lawrlwytho

PDF icon ERAMMP Adroddiad-72 Cymhwyso Cyfrifiannell FABLE i fodelu llwybrau i ddefnydd cynaliadwy o dir yng Nghymru v1.1.pdf

PDF icon ERAMMP Report-72 Application of FABLE Calculator to model pathways to sustainable land use in Wales v1.1.pdf

Mae adroddiad llawn 2022 (fel PDF) yn sydd ar gael yma  ac mae'r gyfres gyflawn o allbynnau ERAMMP i'w gweld ar y Dudalen Adnoddau yma.

Sut i ddyfynnu:

Smith, A., Leach, N., Jones, S. a Harrison, P.A. (2022). Rhaglen Monitro a Modelu Materion Gwledig a'r Amgylchedd (ERAMMP). Adroddiad ERAMMP 72: Cymhwyso Cyfrifiannell FABLE i fodelu llwybrau i ddefnydd cynaliadwy o dir yng Nghymru Adroddiad i Lywodraeth Cymru (Contract C210/2016/2017) (Canolfan Prosiectau Ecoleg a Hydroleg y DU 06297 a 06810)